Mahur âlemi saltanat ve bir ihtişam gösteren bir makamdır. Eskilere göre uhrevi bir makamdır. Yani ahiretle saltanatın ilgisi de sultan olan Allah ile ona tabi olanların yeryüzündeki gerçek sultanlar olmasıdır. Mahur âlemi de insana ilahi saltanatı hatırlatması bakımından uhrevidir. Bu makam canlılık veren, neşe, azamet, kahramanlık duygularını geliştiricidir. Musikiyle tedavide de mahur gibi makamlar canlılık dinçlik veren rahatsızlıklarda kullanılmış. Yatsı ezanının da Rast‘ın ince şekli Mahur gibi düşünüldüğü zaman aynı çeşnilerin içinde mevcut olduğu görülür. Yatsı yorgunluk, günün bitimi, bir hayat gibi düşünülürse ahiret âlemine yönelik olarak ve kendimize gelmek, canlanmak üzere Rast okunur. Mahur’a benzer, tizlerden girilir. Mahura da tizlerden, diklerden girilir. Saltanatlı bir sükûnet verir Mahur. Yükseğe oturmuş ama kibirli olmayan, vakur bir oturuşu olan kimse gibidir; fakat tekebbür olmadan bir hâkimiyet gibidir. Mahur Farsça’da dağ yamacı demektir. Bu, insanı zirveye doğru taşıyan bir makam. O debdebeyi ve ihtişamı duymamak mümkün değildir. Her Mahur eserde insan bir yükseklik hisseder ve aynı zamanda çok hakimane bir şekilde insanı etkisine alır, işve bildirir. Mahur âleminde aşık maşuka seslenir ama onun cevap verip vermemesini beklemez; çünkü Mahur seslenme makamıdır, dinleme makamı değildir. Saltanat da buradan gelmektedir. Bu yüzden Mahur çok şevk veren bir makamdır. Şevk de insana her yerde lazımdır. Barışta, huzurda, dinlenirken, çalışırken ve özellikle insan kendi nefsiyle mücadele ederken ve nefsini kendileştirenlerle mücadele ederken de. İşte o şevk havalarından birisi de mehter havasıdır. Muallim İsmail Hakkı Bey Osmanlı Ordusu için bestelemiş ve savaşa giderken bile neşeden şevkten haber vermiştir.

Gâfil ne bilir neşve-i pür-şevk-i vegâyı
Meydân-ı celâdetteki envâr-ı sefâyı
Merdân-ı gazâ aşk ile tekbir tekbirler alınca
Titretti yine rûy-ı zemin, arş-ı semâyı

Allah yolunda cenk edelim şân alalım şan
Kur’an’da vaadediyor Hazret-i Yezdan

Beste: Muâllim İsmail Hakkı Bey
Güfte: Ahmet Muhtar Paşa
Makam: Mâhûr
Usûl: Nim Sofyan

Tanbur ve Klasik Kemençe ile Rauf Yekta Bey‘in Mahur Peşrevini dinleyiniz:

Bir önceki Parlak ve Nadide Makam: Şehnaz okuyabilirsiniz.